GUMSHOE bekeken als circulair ontwerp.

Een sneaker in een breder ontwerpgesprek

GUMSHOE staat in de deelnemersteksten van de organisator voor Yksi Expo tijdens Dutch Design Week 2018. De vermelding van Next Way of Living plaatst de zool van gerecyclede kauwgom naast andere Nederlandse producten op basis van hergebruik. Een afzonderlijk Yksi-document met de titel Reuse, recycle and upcycle noemt Publicis Groupe, XPLCT Studios en Gum Tech bij GUMSHOE. Dit zijn tentoonstellingsdocumenten, geen huidige toegangskaartjes, productiecertificaten of toezeggingen van een lopende presentatie.

Waarom is die context nuttig? Een herkenbaar voorwerp maakt een onbekend materiaal makkelijker bespreekbaar. Je ziet een schoen, herkent de onderkant en kunt vragen welk onderdeel veranderde. Begin bij het onderdeel en neem niet aan dat de hele sneaker uit dezelfde gerecyclede grondstof bestaat.

Vijf vragen bij een materiaalpresentatie

1. Voorwerp: noteer het exacte model, de kleur en de brondatum. Maak duidelijk of je een foto, materiaalmonster of voltooid paar bekijkt.
2. Onderdeel: benoem bovenwerk, loopzool, voering of een ander deel. Pas een uitspraak over de zool niet toe op de hele schoen.
3. Grondstof: vraag welk materiaal werd ingezameld en via welke verwerking het onderdeel ontstond.
4. Bewijs: noteer het document bij een percentage of prestatieclaim, inclusief berekeningsbasis en toepasselijk model.
5. Volgend gebruik: zoek een geaccepteerde route voor reparatie, hergebruik of afvoer van het voltooide paar. Een verhaal over gerecyclede grondstof bewijst geen retourprogramma.

Gebruik deze vragen bij een online collectie, een materiaalmonster of een schoolpresentatie. Je hoeft daarvoor geen kauwgom van de straat te schrapen of zelf materiaal te verwerken.

Een ingevuld observatieblad

Voorwerp

GUMSHOE, zoals genoemd in het Yksi-deelnemersdocument voor DDW2018; een schriftelijke vermelding, geen persoonlijk geïnspecteerd paar.

Onderdeel

De vermelding noemt de zool als onderdeel van gerecyclede kauwgom.

Beschikbaar bewijs

PDF van de organisator, pagina1; beschrijving van de leverancier van de GUM-TEC-zool en het Amsterdamse kaartontwerp.

Ontbrekend bewijs

Specificatie van de aangeboden productiebatch, een slijtagetest en een huidige retourroute voor de volledige schoen.

Volgende vraag

Welk modelspecifiek document hoort bij het echte paar en welke onderhoudsinstructies gelden?

Dit is een ingevuld voorbeeld van bronnen lezen, geen nieuwe laboratoriumtest. Laat onbekende velden onbekend in plaats van informatie van een ander model over te nemen.

Maak de vergelijking bruikbaar

Gebruik dezelfde vijf velden voor een tweede sneaker. Vergelijk gedocumenteerde onderdelen en ontbrekende informatie in plaats van producten op één gerecycled percentage te rangschikken. Een vermelding over een loopzool en een vermelding over een bovenwerk beantwoorden verschillende vragen. Lees voor GUMSHOE verder over gerecyclede aandelen naast de vragen na gebruik.

Van beeld naar leervraag

Het curriculum Solution Not Pollution gebruikt GUMSHOE als casus over sociaal en milieugericht ondernemerschap. Begin het gesprek met de foto en toets daarna je uitleg aan documenten in plaats van iedere brede uitspraak uit de lescasus als productspecificatie over te nemen.

1. Schrijf individueel één waarneming over de afgebeelde zolen en één materiaalvraag.
2. Zoek in tweetallen de bron die de vraag beantwoordt. Markeer onbeantwoorde vragen.
3. Leg als groep het ontwerp uit in drie zinnen: voorwerp, onderdeel en onderbouwing.

Voorbeeld: “Er zijn twee verschillend gekleurde zolen zichtbaar. Het ontwerp betreft de loopzool, niet één identiek materiaal in de hele schoen. De precieze samenstelling van een aangeboden paar vraagt nog om de eigen specificatie.” Dit is een oefening van de redactie, geen bewering dat een klas deze opdracht heeft getest.